Varroabehandeling

Vandaag heb ik de varroabehandeling van de produktievolken gestopt. Ik heb de lege broedkamer verwijderd en de voerbak die hierop stond, staat nu direkt boven de broedramen. Zodra de verdamping stopt van het mierenzuur, verwerken de bijen het voer en niet eerder. Ik kon perfect zien welke verdamper nog niet volledig leeg was, door de hoeveelheid voer en het aantal bijen te bekijken in de voerbak. Nu kan het snel gaan en vanaf morgen kunnen ze elke dag tot 2 liter opnemen. Ik tracht ze op 14 dagen in elk geval 20 liter suikersiroop te geven, wat overeen komt met 15 kg suiker. Dit moet ruim volstaan voor een enkele Kempische broedkamer. In de tweede helft van augustus krijgen ze dan hun tweede kuur met mierenzuur. De winterbijen die hierna worden geboren, gaan met een minieme hoeveelheid varroa’s aan de start en ze hoeven zich niet meer te bekommeren om het indikken van de wintervoorraad.

De jonge volkjes krijgen nu ook inwinteringsvoer, dus 3:2, maar slechts 2-3 x per week. Ze mogen in geen geval het broednest doen dichtslibben met hun wintervoorraad. Deze kasten zou ik graag blijven voeren gedurende de ganse maand augustus om ze dan in september te behandelen met thymovar. Dit middel is legaal in België en als enige te gebruiken op dit moment voor kasten die volgend jaar honing moeten produceren.

Ik weet perfect hoeveel voer ik geef, doch heb natuurlijk geen idee hoeveel ze uiteindelijk hiervan opslaan als wintervoorraad. Een belangrijk deel hiervan kunnen ze nog opeten, als de weersomstandigheden tegenzitten. Daarom heb ik de kasten gewogen met een unster aan de achterkant. Als ik de kast achteraan ophef met een unster, weet ik ongeveer hoeveel het halve gewicht van de kast bedraagt. De unster gaf tussen de 8 en de 13 kg aan met 12 kg als vaakst voorkomend. Mijn gemiddelde Kempische kast zou dus nu 24 kg wegen (enkelen zijn van vuren en andere van mltiplex, ook de bodems zijn niet allemaal van hetzelfde hout, terwijl de helft van de kasten een zinken deksel heeft en de rest een houten). Als ik de kasten 20 liter siroop of 16 kg suiker wil geven, wegen ze hierna dus 40 kg (of 20 kg met de unster). De jongvolken zullen met hun 10 ramen en 1 vulraam vermoedelijk slechts 38 kg wegen of 19kg met de unster. Dit zijn dus de streefgewichten van de kasten die ik beoog op het einde van augustus. We zullen dan wel zien hoeveel suiker ik nodig had om dit uiteindelijk te bereiken.

Zojuist nog een pyometraoperatie gedaan. De ontstoken baarmoeder en de eileiders verwijderd van een mechelse herder die enkele weken geleden abnormaal lang loops stond. De teef was 6 jaar en was volgens de eigenaar nog niet ziek. Als ik met een zak etter van 1,1kg zou rondlopen, zou ik me toch wel zieker voelen. De mens is toch een zwakke diersoort of is de juiste term: VERzwakTe?

Regenperiode

Door de vele regendagen geef ik mijn jonge bijenvolken nu 3 keer per week een suikeroplossing. De koningin zou zo aan de leg moeten blijven, waardoor het volk kan verder aangroeien. Om de 2 dagen ga ik nu even langs en telkens is de voerbak leeg. Ze brengen wel veel stuifmeel binnen tussen de regenbuien door.

Ook de produktievolken waar ik vorig weekend de honingzolders heb weggenomen, worden nu bijgevoerd. Omdat ze bij een varroabehandeling de voerbak soms niet lijken te vinden, ga ik pas vandaag de behandeling opstarten. Zo hebben ze de weg naar de voerbak alvast gevonden. De voorspelde temperaturen van 15 tot 22 graden zouden wel ideaal zijn voor een varroabehandeling. Als het te warm is, kan de verdamping te snel gaan en kunnen de dampen schadelijk zijn voor de bijen en hun broed.

De buxushaag die plaats moet ruimen voor de serre, heb ik nu ook maar verplant. De haag is verdeeld in een dertigtal struikjes die eveneens in haagverband zijn teruggeplant aan de bijenstand. Daar hoef ik ze niet meer te snoeien en kunnen ze naar hartelust bloeien.

Gisteren heb ik nog een cadeautje gekregen van mijn lieve vrouw: drie doosjes met chocolaatjes van Neuhaus.

De verzameling blikken met stripfiguren groeit aardig aan en neemt veel plaats in. Maar ze zijn ook zo onweerstaanbaar volgens mij.

Vierde honingoogst 2011

Vandaag de laatste honing van 2011 geslingerd. Gisteren omstreeks 06.00hr heb ik de bijenuitlaten geplaatst. Ik had 3 uitlaten met klepjes en 1 trapeziumvormige. De trapeziumvorm had ik in het voorjaar gekocht ter vervanging van een kapotte met klepjes. Dit is echter echte rommel. Toen ik vanmorgen om 05.30hr de honingzolders ging afhalen, zaten in de de honingzolders met de trapeziumuitlaat nog meerdere bijen. Ik had geen beroker aangemaakt om de honing niet te ‘vervuilen’ maar de bijen kwamen als een vulkaan door de uitlaat naar boven. Ik had de 2 honingzolders naast me gezet en ben toen de beroker gaan aansteken om de bijen terug in de broedkamer te jagen. Vermits ik ook mijn laarzen niet had voorzien, heeft er toch eentje in mijn voet kunnen steken. Ik droeg dan ook maar sandalen.Volgend jaar weer allemaal uitlaten met klepjes!

Volk nr 3 had net zoals vorig jaar in juli ook broed in de eerste honingzolder. Op de een of andere manier kan die koningin door het rooster. Het is nog dezelfde als vorig jaar en vermoedelijk is het maar een kleintje. Het koninginnerooster heeft maar een kans van 1 op 4 om hetzelfde te zijn als vorig jaar. De fout ligt dus volgens mij eerder bij de koningin. Hier had ik uiteraard geen uitlaat geplaatst. Bijen verlaten het broed toch niet door een bijenuitlaat. De ramen van de bovenste honingzolder heb ik dan maar afgeveegd met een ganzenvleugel en de eerste honingzolder onder de broedkamer op de bodem gezet. Ik zal proberen om in de tweede helft van augustus deze honingkamer weg te halen als het broed hierin is uitgelopen. Deze ramen zijn dan voor de wassmelter.

Volk 4 en 5 met een klepjesuitlaat gingen perfect zonder problemen. Sinds vorige week heb ik echter een wespennest van de hoornaar in mijn bijenhal en die waren samen met de geagiteerde bijen van de eerste 2 kasten de ganse boel wel danig aan het verzieken. Ik heb alles in de hal achter de kasten gewoonweg laten staan en ben vertrokken met mijn volle honingzolders. 84 ramen heb ik geslingerd. Ze waren zeker niet allemaal volledig uitgebouwd en ook niet volledig verzegeld. Het zomerseizoen is, zoals al is gezegd, duchtig tegengevallen. Maar uiteindelijk heb ik 41,5 kg honing met een vochtgehalte van 17,5%. Dit is dus allemaal nog zeer goed.Met een totaal voor 2011 van 82 kg of dik 20 kg per volk heb ik beter gepresteerd dan vorig jaar.

De leeggeslingerde honingramen heb ik dan geselecteerd en 48 stuks in 4 honingbakken gehouden voor volgend jaar. Dan heb ik nog 48 nieuwe honingramen in te smelten om volgend jaar per honingbak de helft waswafels en de helft uitgebouwde ramen te kunnen geven. Al de andere ramen worden morgen gesmolten om nieuwe waswafels mee te kunnen gieten in de winter. De 4 leeg te likken honingzolders heb ik allemaal boven kast 3 gezet. Met hun anderhalve bak broed hebben ze misschien wel het meest volk om deze job te klaren en dit volk wordt volgend jaar toch niet meer gebruikt voor de produktie. De 3 andere volken heb ik 2 liter suikersiroop gegeven in verhouding 3:2. Woensdag worden de leeggelikte ramen verwijderd en krijgt dit volk ook een voerbak. De propergelikte ramen gaan dan in de diepvriezer en als na 1 week de eventuele wasmotlarven zijn doodgevroren wordt de stekker uitgetrokken en blijft de vriezer dicht tot in 2012.

Met enkele foto’s van het slingeren zal een nieuw fotoalbum worden geplaatst om het gebeuren iets te verduidelijken.

Inwinteringsbehandeling

Vorige week het maandblad van de vlaamse imkersbond gelezen. Omdat de Belgische imkers nog steeds niet weten welke middelen ze mogen inzetten tegen de varroamijt en omdat de situatie onnodig ingewikkeld wordt gemaakt, is er op het moment dat het er echt toe doet, nog veel onwetendheid. Ze zouden zelfs toelaten dat wij, dierenartsen, via het cascadesysteem nu andere middelen voorschrijven. Zelfs amitraz zou nu mogen. Weliswaar onder de volledige verantwoordelijkheid van de dierenarts. Alsof ik mijn nek zou uitsteken voor dit gif. Hoe zou ik kunnen garanderen dat de imker dit produkt op de juiste, voorgeschreven manier gebruikt? Hoe zou ik kunnen garanderen dat het produkt effectief werkt onder omstandigheden die ik niet ken? Hoe kan ik garanderen dat een restant van het voorgeschreven spul volgend jaar toch niet wordt gebruikt onder een aanwezige honingzolder?Ik begin er dus niet aan. Als het voedselagentschap ons geen veilig produkt kan geven, behandel ik niet. De darrenraatmethode moet dan volstaan in de produktievolken. Want het gaat zuiver om produktievolken. Volken die geen honing produceren en imkers die geen honing verkopen mogen dus alles gebruiken, waar ze de hand op kunnen leggen. Mijn afleggers die geen produktievolken zijn, werden behandeld met melkzuur. In de produktievolken is het ganse voorjaar darrenraat gesneden.
Gisteren een telefoontje gekregen van een imker die op zoek was naar Thymovar. Dit is een toegelaten bestrijdingsmiddel voor de zomer tegen de varroamijt. Het middel bevat thymol en is zonder voorschrift verkrijgbaar bij de apotheek. Dit is althans de theorie. Zijn apotheker zei dat hij eerst een voorschrift moest halen. Dat betekent voor de imker extra kosten. Onnodig want ook een dierenarts mag thymovar leveren aan zijn klanten. Ik heb even een bestelling geplaatst bij mijn leverancier en heb spijtig genoeg slechts enkele verpakkingen Thymovar gekregen. Ofwel is de hele voorraad al verkocht ofwel rijst er snel een distributieprobleem als de imkerijsector deze maand massaal Thymovar wil aankopen.
Waar zijn ze hier in België in godsnaam toch mee bezig?
Mijn oplossing: terug naar de korfimkerij. Niet wat de bijenwoning betreft, maar wat de werkmethode betreft. Een volk produceert maar één jaar honing en datzelfde jaar wordt dan alleen behandeld via de darrenraatmethode. Verzegeld darrenbroed wordt telkens uitgesneden om de mijtinfestatie zo laag mogelijk te houden. Zo vroeg mogelijk worden er broedafleggers gemaakt om zo nieuwe produktievolken te creeëren voor het volgende jaar. Door de broedafleggers blijft de koningin in het produktievolk en daalt toch de zwermkans sterk. Door steeds weer broed af te nemen voor broedafleggers en de broedramen te vervangen door nieuwe waswafels, stijgt ook de hygiëne in dit produktievolk. De afleggers kunnen gerust worden behandeld met oxaalzuur of melkzuur in hun broedloze periode in de voorzomer en de winter. In de korfimkerij werd het produktievolk vernietigd om de honing te kunnen oogsten. Door de vele zwermen hadden ze het volgend jaar toch nieuwe produktievolken. De moderne imker in dichtbevolkte gebieden wil echter geen zwermen meer. Door de broedafleggers en de jonge koninginnen in de nieuwe produktievolken is er toch al niet zoveel kans op zwermen.De broedafleggers maken bovendien een compleet nieuwe voorraad wasraten, wat ook de washygiëne ten goede komt. Het enige nadeel is dat de produktievolken, na de honingoogst zullen worden opgeofferd. Welnu, die kunnen nog worden behandeld na de honingafname met thymovar.Blijjkt dit niet voldoende en sterft het volk in de winter, is er echter geen probleem. Er zijn genoeg jonge volkjes ter vervanging en er is geen onwettige behandeling gebeurd van de produktievolken.
Ik weet niet hoe de imkers hier over denken, maar ik ga deze bedrijfsmethode in elk geval proberen toe te passen. Ik kan dan tenminste met de hand op het hart zweren dat mijn honing niet bezoedeld werd met bestrijdingsmiddelen.

Vrolijke ochtend

Vanmorgen omstreeks 8u was ik weer present om de torenvalken te zien. Bij aankomst al dadelijk een flits tussen de bomen. Een mannetjestorenvalk die achter een kleiner vogeltje aanscheert. De aanval mislukt en hij gaat zich zitten oppoetsen op een tak. Een kwartiertje later beginnen de mezen weer volop te tateren in de struiken. Blijkbaar gaat het om een gans nest koolmezen in een jonge eik. Op een gegeven moment kan ik er 7 tellen. Op slechts enkele meters van mijn zitbank genieten ze van de jacht op insecten tussen het beschermende bladerdek van de eik. Twee bomen verderop is een koppel koolmezen bezig hun jongen, in een spechtenhol, te voeren. Gedurig aan vliegen ze beiden op en neer om even in het hol te verdwijnen, er dadelijk terug uit te komen en weer te vertrekken. Terwijl ik hiervan zit te genieten, komt een winterkoninkje tussen mijn houtblokken scharrelen. Ik kan hem niet blijven volgen want op bijna datzelfde moment is een boomklever verschenen op een canadapopulier om zijn ontbijt te zoeken. In de boom naast de spelende koolmeesjes arriveert een pimpelmees, doch hij laat zich slecht bekijken tussen de bladeren. Er zitten al bijna evenveel vogels op enkele meters als in een voliere, doch het uitzicht op hun natuurlijk gedrag is vele malen interessanter.

Al bij al zou ik nog vergeten om de bijen te bekijken op de vliegplank. Ze hebben veel witachtig en helgeel stuifmeel bij. De 4 volken vliegen prima doch de kasten zijn sinds vorige week enkele kilo’s lichter geworden. Ze eten momenteel blijkbaar meer dan ze kunnen halen. Maar als imker moeten we het hebben van hun overschot en die zal er blijkaar deze zomer toch niet zo veel zijn.

De wespennesten in het gras evolueren ook prima. Zeer veel wespen die op en af vliegen. Ik heb deze morgen nog een reden gevonden om de wespen gerust te laten. De vedervlieg die ondergrondse wespennesten nodig heeft om zich te kunnen voortplanten. Haar foto heb ik in het fotoalbum gezet. Ik raak er meer en meer van overtuigd dat de natuur beter af is als wij ons nergens mee bemoeien. Ergens onder de grond zit een kolonie wespen die daar leven en dus hun afval produceren zoals hun dode larven. Blijkt er toch wel een vlieg te bestaan wiens larve leeft van dit afval. Spijtig dat wij de profiteurs die leven van ons afval beschouwen als ONgedierte of ONkruid.

Verzorging broedafleggers

Vandaag heb ik de broedafleggers bijgevuld tot 10 ramen. Ik heb er 2 tot 4 waswafels bijgehangen. Mochten ze eind deze maand de ruimte nodig hebben, krijgen ze er nog 2 bij en anders blijft die ruimte voorzien voor 2 sluitblokken ter isolatie in de winter. Vermits ik nu geen honingpot met drijfkurken meer kon plaatsen naast de ramen in de kast, heb ik een voerbakje op de dekplank gezet. Ik voer nog 2 x per week ongeveer een halve liter suikerwater in een 1:1 verhouding. Deze dunne siroop wordt gebruikt ter vervanging van binnenkomende nectar als het weer niet mee zit en houdt de koningin aan de leg. Het zou wel kunnen dat ik meer moet gaan bijvoeren, vermits de volken ook groter worden. Alles hangt natuurlijk af van het weer en de plantenbloei.

Op de bijenstand staat de gele zeepboom, de Koelreutera panniculata, die ik dit voorjaar heb geplant, in bloei. Weliswaar slechts enkele bloemschermen, maar toch al een fijn begin. De regen die vorige maand is gevallen, kwam toch maar net op tijd. De meeste aanplantingen van dit voorjaar, hebben hun bladeren laten verdrogen. Ze vertonen nu wel allemaal nieuwe scheutjes uit hun bladknoppen. Het gras afrijden wordt een risicovolle bezigheid. Vandaag al twee wespennesten gevonden in de grond. Zolang ze mij niet storen, mogen ze blijven. Ik heb wel een paaltje in de grond gestoken naast hun uitvliegopening om ze niet per ongeluk te verontrusten.

Derde honingoogst

Gisteren de derde honingoogst in potten gedaan. Deze honing, die hoofdzakelijk van de acaciabloei afkomstig is, zal niet gemakkelijk kristalliseren. Door het hoge fructosegehalte in acacianectar, blijft hij zeer lang vloeibaar. Ik vond het dan ook uiteindelijk zonde om hem te enten met de vroege wilgenhoning. De aparte kleur van elke honing is dan ook een plezier op zich om gewoon maar naar te kijken. De wilgenhoning die bijna wit is, de voorjaarshoning goudgeel en dan de acaciahoning zeer licht geel, bijna helder als water.

De 4 produktievolken hebben nu 47 kg honing geproduceerd en de zomeroogst zal gebeuren na half juli.

Overhevelen mede

Vandaag heb ik de mede overgeheveld. De belletjes in het waterslot verschenen maar om de paar minuten meer. Door nu de bidons over te hevelen is de onderste gistlaag verwijderd. Met de kleine fles van 5 liter heb ik de beide bidons van 10 liter weer kunnen bijvullen en het restant van deze kleine fles ben ik nu aan het filteren om dadelijk van te genieten. Dit zullen nog zo’n 2 flessen zijn.

De dichtheid van de mede met dry gist is nu 1000, dus geen suiker meer bevattend. De dichtheid van de mede met sweat gist, was zelfs 998. Het alcoholgehalte heb ik nog niet gemeten. In principe zouden de medes dus moeten zijn uitgegist. Ik ga ze tot tegen de winter in deze bidons laten alvorens ze te bottelen om elke kans tot hergisting op de fles te vermijden. Een fles in de kelder die ontploft, is namelijk niet erg prettig om op te ruimen.

De tweede honingoogst begint nu in de potten ook goed te kristalliseren. De derde oogst blijft wel zeer lang vloeibaar. Deze zal vermoedelijk ook het meest acaciahoning bevatten. Ik ben er nog niet uit of ik deze ga enten met de wilgenhoning om een fijne smeuiige honing te maken of vloeibaar ga laten.

Op het examen heb ik van een medestudent twee kempische zesramers gekregen. Die maat had hij toch niet meer in gebruik. De kastjes waren nog in prima staat. Het gaf me wel de kans om mijn nieuwe roofingbrander te proberen. Ik heb de kastjes volledig afgevlamd. Als ze nu nog een nieuwe verflaag krijgen, kunnen ze volgend jaar dienen voor het maken van afleggers.

apitherapie

Regelmatig las ik dat bijengif werkt tegen veel aandoeningen. Vooral reuma en ontstekingsreacties zouden hiermee kunnen worden verzacht. Vermits ik regelmatig last heb van een ‘tenniselleboog’, had ik me voorgenomen om dit ooit eens te proberen. Vermoedelijk door koudwatervrees, bleef ik dit voorjaar gespaard van problemen. Echter sinds enkele weken sukkel ik met een tendinitis aan de rechterelleboog die zich alleen laat verzachten door ontstekingsremmers. Deze vergeet ik meestal tijdens de dag terug in te nemen om dan de volgende morgen weer erge pijn te ervaren. Rust zou ook wel helpen, maar daar vind ik me nog 30 jaar te jong voor. Vermits ik gisteren de darrenramen had uitgesneden en de lege raampjes nog niet had opgeruimd, zaten er vandaag enkele bijen te genieten van dit extraatje. Ik heb de knoop nu doorgehakt en enkele bijen in een bokaal gezet. Vandaag ben ik begonnen met 1 steek en morgen ga ik voor 2. Ik denk dat ik een drietal keer per week 3 steken kan gebruiken voor het gewenste effect. We zullen wel zien hoe dit verder verloopt. Wat de bokaal bijen betreft: hiervoor zou ik nog een deftig hotel moeten ontwerpen.

Verwijderen darrenraat

Vanavond heb ik de 4 produktiekasten opengedaan. Ze hadden allen nog een darrenraam dat ik diende te vervangen door een waswafel. Vanmiddag toen ik er even ben gestopt tijdens mijn huisvisites, vlogen de jonge bijen weer als gek. Ganse wolken jonge bijen voor elke kast om zich te oriënteren. Door het stoppen met regenenen, waren ze nu waarschijnlijk allemaal tegelijk buitengekomen. Een prachtig zicht! Nu vanavond was het 21 °C en dus heb ik maar besloten om langs te gaan. Alle bijen zaten al binnen en dat heb ik geweten. Een pak en handschoenen had ik nu wel echt nodig. Maar op minder dan een uur was ik weer thuis. Elke kast is dus niet lang open geweest. Ze zitten allen met 7-8 ramen broed. Als het weer meevalt, kunnen ze dus in juli nog veel ophalen.

Binnen 4 weken haal ik de honingzolders weg en is het weer afgelopen. Want met het begin van de inwintering op het einde van juli werken we al voor volgend jaar en dat beschouwen de imkers dus als het begin van het nieuwe seizoen. Op het slingeren na, is het nu al afgelopen met de bijencontroles. Ik ga me vanaf nu weer bezighouden met de aankleding van het perceel grond.

De afleggers bij mijn vader moeten natuurlijk wel nog wekelijks worden gecontroleerd en bijgevoederd. Dit is voor morgennamiddag. En morgenavond… de schriftelijke test van de imkerscursus.