Brood bakken met eigen honing

Zowel voor het dagelijks brood als voor de zondagse broodjes gebruik ik hetzelfde basisrecept. dit is wat oventemperatuur en tijden betreft wel aangepast aan mijn eigen oven thuis. Dagelijks brood op 200° gedurende 45 minuten en de 10 broodjes gedurende het eerste deel heter en alles samen slechts 25 minuten.

Meestal gebruik ik de 100g spelt maar soms vervang ik hiervan 50 g door boekweit, haver of rogge. Ander meel heeft een iets ander waterhoeveelheid nodig maar dat is nog aan te passen door water of bloem toe te voegen naar het einde van het kneedproces toe. Soms voeg ik ook rozijnen of noten toe tijdens het kneden maar de basis blijft toch altijd hetzelfde.

Voor 2 stokbroden gebruik ik wel alleen 500g witte bloem. Het resultaat wordt dan wel wat donkerder maar ook lekkerder door de drie lepels roggedesem.

Recept mede

Om het voor iedereen duidelijk te maken, geef ik hieronder mijn mede-recept.

Twintig potten gegiste honing van 500g opwarmen in ca. 8 liter water gedurende 40 minuten bij 70 ° C. Dit wordt de most die we gaan vergisten tot een alcoholisch drankje. Ik kook ook 8 rijpe (met zwarte schil) bananen in twee liter water en zeef ze door een neteldoek. Het kookwater gaat dan bij de most. Ik voeg toe: 37,5 g citroenzuur, 25 g tannoblanc ( tannine voor witte wijn), 15 g voedingszout en vijf kruidnagels. Ik laat dit gedurende 10 uur afkoelen en voeg dan de enzymen toe: 7 ml amylase en 2 koffielepels zymex. Twaalf uur later zeef ik de most door een neteldoek in de gistingsfles en vul deze verder af tot 23 liter. De gist die ik op dat moment toevoeg, is Wyeast drymead. Het soortelijk gewicht was in dit voorbeeld hoger dan 1150 en een maand later was dit nog 1050. Ik heb dan overgeheveld in een nieuwe gistingsfles en deze is blijven staan tot ik zin had om te bottelen.

Alle producten heb ik aangeschaft bij Brouwland. Ze hebben allemaal een reden om in de vergisting te gebruiken. Het waarom vraagt een ganse cursus wijn maken. Ik geef alleen maar mee dat bananen en vijgen het enige fruit zijn dat geen smaak geeft aan de mede. Het levert wonderlijk genoeg alleen maar body aan het eindresultaat. En vermits ingevoerde vijgen enorm zijn bespoten om gisting, rotting dus, te voorkomen, gebruik ik bananen die ik ruim een week op voorhand al koop. Ze zijn dan gans zwart maar extreem zoet. Ik begin wel steeds met oude honing, gegiste honing of zelfs uitgesmolten overtollige voerramen. De suikers die hier in zitten, worden vergist tot alcohol en de smaak van de mede komt uit alle andere bestanddelen van de honing. Ik vul dan eventueel aan met andere honing en streef daarbij naar een soortelijk gewicht van 1150.

Mede bottelen

Vandaag heb ik de mede gebotteld die ik in augustus 2017 heb opgestart. Drieëntwintig liter. Deze mede had ik een maand later overgeheveld in een nieuwe gistingsfles en tot vandaag heeft hij dus op mijn kamer gestaan. De bubbels, nog heel af en toe, hoorde ik al niet meer sinds vorige zomer. Maar pas nu had ik voldoende flessen soldaat gemaakt die ik terug kon vullen. Alleen al de kleur is om lyrisch van te worden. En de honing waar ik mee ben begonnen? Dat waren 20 potten gistende en geschifte honing… Als dat geen verregaande recyclage is!

Quarantaine

Wegens een loopneus gepaard met hoesten, heb ik de praktijk even on hold gezet. In afwachting van mijn coronatest en het resultaat ga ik maar in quarantaine in het Waterbroek. Vandaag heb ik alvast 300 crocussen geplant en de eerste wilgen bijgesnoeid. De dunne takjes knip ik nu al weg. Het is dan volgende maand wat gemakkelijker om de rest te knotten. En de wilgen die dit jaar niet worden geknot, hebben dan toch wat minder takken die dan wel beter aandikken voor hun volgende knotbeurt. En veel van die dunne twijgen verdrogen toch en zouden de boom misschien kunnen verzieken. Een luchtiger kroon vind ik ook veel gezonder voor de boom.

Enkele graszoden verwijderen en vijftig bollen kunnen tegelijk worden geplant. Wel even opletten dat ze met de wortelkant naar onder liggen.

Bij thuiskomst wat rogge gemalen en een roggebrood gebakken voor morgen. 250 g vers gemalen rogge en 250 g tarwebloem.

Brood bakken

Een wit, een meergranen en een desembrood

Vorige week heb ik rijsmandjes besteld en toen ze deze week geleverd werden, heb ik dadelijk de proef genomen. Het desembrood liet ik nu rijzen in een mandje en bakte het daarna op steen. Het is prima gelukt en zeer lekker.

Vermits het rijzen van een desembrood zo lang duurt, had ik ook nog tijd om twee andere broden te bakken. Dit recept gebruik ik nu al jaren in alle mogelijke variaties.

Ik begin met 300 g water en voeg er een eetlepel droge gist aan toe. Hierbij voeg ik een halve eetlepel honing. Ik weeg dan 500 g bloem. Soms volledig wit, soms volledig meergranen maar meestal gemengd. Ik voeg dan nog een eetlepel olijfolie , 8 g zout en een kneepje Provençaalse kruiden toe. Het mengsel laat ik 8 minuten kneden in mijn Ankarsrum keukenrobot. Ik laat het doorgeknede mengsel dan 40 minuten rijzen in de kneedkom. Hierna kneed ik het deeg met de hand nogmaals door en bol of punt het op voor de ingeoliede bakvorm. Ik laat het onder een doek nog even rijzen terwijl ik de stoomoven voorverwarm op 250 graden. Als de oven op temperatuur is, plaats ik het brood na insnijden van de bovenkant, verlaag de temperatuur naar 200 graden met stoom en bak het brood op 36 minuten.

Mijn desembrood is lichtjes anders. Ik begin met 250 g desemstarter en 250 g water. De andere ingrediënten en hoeveelheden zijn hetzelfde. Het deeg kneed ook 8 minuten. Ik doe dit in de vooravond en laat het deeg afgedekt rijzen tot ik ga slapen. Dan zet ik de kom in de koelkast tot de volgende morgen. Ik kneed het deeg dan nog eens door en plaats het in een rijsmand. Na 4 u of tijdens de middag zet ik de oven aan op 250 graden met een pizzasteen . Zodra hij op temperatuur is, kieper ik het rijsmandje om op de hete steen en geef de bovenkant wat insnijdingen. Ik bak het brood af met stoom op 200 graden gedurende 46 minuten.

Propolistinctuur

Eerst weeg ik een hoeveelheid propolis af. In dit geval 36,25g.

Ik wens mijn tinctuur te maken met 70 graden alcohol. Ik heb alcohol van 96 graden gekocht en dien deze dus te verdunnen door er water aan toe te voegen. Hoeveel bereken ik met een Andrieskruis.

Ik heb dus 74ml alcohol nodig van 96 graden en 26ml water.

Ik wens een tinctuur van 30%, zijnde 30g in 100g alcohol van 70 graden. Mijn 36g moet ik dus oplossen in 120g oplossing. Let wel, ik weeg alles, ook de vloeistoffen. Alcohol is namelijk lichter dan water voor hetzelfde volume. Het is eenvoudiger en juister om alle hoeveelheden uit te drukken in dezelfde eenheid als we spreken over percentages.

Deze pot nu 14dagen schudden als ik passeer.

Na deze 14 dagen giet ik de oplossing door een koffiefilter en bekom ik mijn propolistinctuur.

Lactosevrije sandwiches

500 g witte bloem, 300 ml lactosevrije melk, 1 soeplepel droge gist, 50 g soyabakboter, 25 g kristalsuiker, 1 koffielepel zout.

1 losgeklopt ei om de sandwiches te bestrijken voor de laatste rijs. En een lepel geklaarde boter ( eveneens van soyabakboter) om ze te bestrijken bij het uithalen uit de oven.

Het deeg rijst 20 minuten alvorens 15 sandwiches te vormen en te bestrijken met het ei. Deze gevormde sandwiches rijzen dan nogmaals 80 minuten alvorens ze in een voorverwarmde stoomoven te plaatsen bij 225 graden. Ze worden gebakken in 10 minuten en bij het uithalen nog eens inwrijven met de geklaarde boter.

Desembrood

Sinds vele jaren bak ik mijn eigen brood. Wit, meergranen, rozijnenbrood, notenbrood, pistolets, sandwiches enz. Maar onlangs ben ik begonnen aan een nieuwe uitdaging: desembrood . Het heeft even geduurd, vele YouTube filmpjes, vele kookboeken, en vele pogingen. Maar nu ben ik er geraakt. Mijn desembrood lukt en het is lekker.

De eerste stap was de productie van een eigen desem. Momenteel heb ik hem onder controle. Ik noem hem “August”. Hij leeft in de koelkast tot ik hem nodig heb en dat is zo’n twee keer per week. De avond voor ik bak haal ik hem uit de koelkast en voeder hem met 50 g deeg en 50 g water. De volgende morgen deel ik hem in twee en geef beiden nogmaals 50 g bloem en 50 g water. De nieuwe bokaal gaat ‘s avonds terug in de koelkast en de oude gaat in de mengkom. Hier voeg ik 200 g water, een lepel honing, 500 g bloem naar keuze, een lepeltje zout, een lepel olijfolie en een lepeltje provinciale kruiden bij.

Na een kneedbeurt van 8 minuten, dek ik de kom af voor een voorrijs van 5 uur. Hierna bol ik het deeg op in een vuurvaste glazen kom met goed bebloemde handdoek. Ik laat weer rijzen voor 5 u alvorens te bakken.

Ik draai de kom simpelweg om en verwijder de doek, snij de korst in en zet de schaal in de oven. Deze is voorverwarmd op 220 graden en ik bak op 45 minuten meteen stoomfunctie.

Er zijn wel een aantal verschillen met een modern gistbrood. Het duurt een etmaal in plaats van 2 uur. Ik heb de hoeveelheid water moeten aanpassen vermits de ca. 250 g desem water bevat in tegenstelling tot de droge korrelgist. De baktijd is eveneens 10 minuten langer nodig gebleken.

Kamado barbecue

Onlangs heb ik me een kamado aangeschaft. Een keramiek barbecue zeg maar. Ik heb gekozen voor het Nederlandse merk The Bastard. Ik was al langer geïntrigeerd door die eivormige toestellen. Maar ik heb reeds een Chuck wagon die me volledige voldoening schenkt. Als barbecue en smoker is dit het summum. Maar een broodoven of een pizzaoven om zelf te bouwen, vond ik ook wel leuk. Vermits de kamado dit eveneens kan, heb ik me er toch een aangeschaft. Gisteren heb ik om hem in te wijden schaap bereid op drie wijzen: een ontbeende bout, mergez-worstjes en kebabs. Het resultaat was prima. Vandaag heb ik om vier uur The Bastard dan weer in gang gezet voor het grillen van spek en ribbetjes . Maar om negen uur heb ik dan nog besloten om met dezelfde portie houtskool in een al deels afgekoelde kamado mijn brood voor morgen te bakken. En dat ging prima. Ik geloof dat ik er nog veel plezier mee ga beleven.

16 juni 2019

Het is pas volgende week de feestdag van Sint Jan maar toch is nu het beste moment om Sint Jansolie te maken. Zelf gebruik ik die bij brandwonden en na zonnebrand. Gewoon een glazen bokaal vullen met de bloemhoofdjes van het Sint janskruid en overgieten met olijfolie. Pot sluiten, af en toe schudden en na een maand kun je de rode olie zeven en in flessen bewaren voor later gebruik. Als je zeker wil zijn dat je met Sint janskruid te maken hebt, knijp je op een gesloten bloemknop. Het rode bloed van Sint Jan kleurt dan je vingers. En als je de blaadjes bekijkt tegen het licht zie je de gaatjes die ze bij Sint Jan in zijn tong hebben gemaakt tijdens zijn marteling. Althans zo heb ik het onthouden.