De bijen zitten weer op tros. Bij controle bleek dat de drie kasten die nog geen deeg hadden bijgekregen, dat nog steeds niet nodig hebben. Van de overige 11 kasten waren er slechts drie waar zichtbaar aan de suiker was gegeten. Volgende week dus weer controle. Even het deksel oplichten en door het dekplastic kijken naar het pak deeg kan natuurlijk steeds zonder gevaar voor het bijenvolk. En als ze een nieuw pak deeg nodig hebben, is het oplichten van het plastic ook het minst kwade.

Er zijn toch stilaan planten die in de war zijn gebracht door de warme januarimaand. Enkele struiken van de meidoorn zijn begonnen met het ontvouwen van hun blaadjes.

De laatste dagen zie ik de familie reeën ook weer regelmatig. Een mooie bok en twee hindes.

Tijdens de wintermaanden, als de bomen zonder bladeren zijn en het zicht optimaal, neem ik steeds mijn kijker mee. Koolmezen, pimpelmezen, vinken, kepen, groenvinken, putters, roodborstjes, winterkoninkjes, staartmezen, groene en middelste bonte spechten, boomklevers, houtduiven, kraaien, gaaien. Ik zie ze dagelijks. En dank zij de voederstand ben ik niet bevreesd dat ze de bijenvolken lastig vallen. Op 9 jaar heb ik nog nooit schade ondervonden aan de houten bijenkasten. De enige beperking die ik mezelf heb opgelegd door ervaring is de volgende: In de schapenstal staan tijdens de wintermaanden geen bijenkasten meer. De stal is opgedeeld en de schapen kunnen niet aan de kasten, maar door het rumoer verbruikten de volken in deze stal duidelijk veel meer wintervoer. Ik gebruik de schapenstal nog alleen voor de jonge volken tijdens de zomer en de productievolken hebben een nieuw afdakje gekregen, afgescheiden van de schapen.

Gisteren vlogen de bijen voor alle kasten. En ze vlogen alsof het half maart was. Alleen hun thuiskomst was anders. Slechts een enkele bij had stuifmeel bij. Felgeel van enkele krokusjes op 100 meter.

Ik heb ook even de hazelaars bekeken, maar die lossen nog maar weinig stuifmeel. Vermoedelijk is de luchtvochtigheid nog te hoog. Een droog windje hebben we nodig en dan zullen ze er wel aan beginnen. Bij de elzen en de esdoorns hetzelfde verhaal.

Vermits er voor volgende week weer koude wordt voorspeld met nachtvorst, gaan de bijen dan wel weer op tros. Toch zal ik dit weekend al terug controle doen op de voederhoeveelheid. Even door het plastic gluren of het pak bijna leeg is. En wellicht gaan de drie kasten zonder deeg er nu ook eentje nodig hebben. Na een weekje zacht weer hebben ze wellicht veel verbruikt, terwijl ze dan volgende week weer minder verbruiken. Het voer dient op voorhand te worden gegeven en niet tijdens of na een hongerperiode.

Als dit weer aanhoudt in februari verwacht ik binnen enkele weken de eerste dode larven op de vliegplank. Alleen met suikers kan een volk niet overleven. Voor de larven is er tevens behoefte aan eiwitten. Eiwitten van het stuifmeel. Hebben ze hier niet meer voldoende van, zullen ze een deel van het broed opgeven en niet meer verzorgen. Een gezond bijenvolk moet op deze manier abnormale periodes kunnen overleven. Het is slechts de imker die dan met een kleinere honingopbrengst dient tevreden te zijn. We houden de vinger aan de pols.

Vandaag heb ik de Warrékast in de tuin geopend. Zoals ik al wist, was de kast compleet leeg maar met met een ganse bak honing. Dit was mijn laatste Warré-of ecokast. Ze was opgestart in juli 2014 met een kunstzwerm en een apideakoningin. Elk jaar gaf ze een zwerm af: op 2 juni 2015, op 13 mei 2016 en op 29 mei 2017. Eén heb ik weggegeven voor een segenbergerkast en de andere heb ik zelf in een Kempische kast gezet. Ze doen het allemaal prima. Wat varroabehandeling betreft: Op 8 december 2015 heb ik oxaalzuur gesublimeerd met een varoxverdamper. Het volgende jaar is de kast behandeld op 3 september 2016 met mierenzuur in een universeelverdamper. Ook op 12 augustus 2017 is er weer een universeelverdamper met mierenzuur gebruikt. Alleen op 5 juni 2016 is er een bak honing afgehaald.

Wat is nu het resultaat van deze ecokast? De ecokast behoeft weinig interventies, maar een honingoogst van 8 kg van juli 2014 tot januari 2018 is te triestig om een honingoogst te noemen. Weliswaar zit de bovenbak momenteel  nog vol lekkere honing en die zal ik ook nog oogsten maar een eindresultaat van 16 kg is nog te weinig op 3 jaar. En dan bedoel ik te weinig voor eigen gebruik. Mijn eigen verbruik ligt op 12 kg per jaar. Dat is natuurlijk op te lossen met drie ecokasten, maar evenzeer met een halve Kempische kast.

Tweede probleem is het feit dat de kast na het derde jaar werd verlaten. Er is duidelijk te weinig behandeld tegen de varroamijt. Slechts één behandeling per jaar en een broedloze periode na elke zwerm. Er kan geen darrenbroed worden gesneden in de ecokast met zijn natuurbouw.. Een tweede behandeling tegen de varroamijt met zuren is ook niet gebeurd. Dit vind ik namelijk niet kunnen vermits er op elk moment volop honing aanwezig is die later eventueel zelf wordt geconsumeerd.

De Warrékast is vermoedelijk prima voor meer zuidelijke streken. In Vlaanderen is het volk gewoon te klein om voldoende te produceren. Wat wel de moeite waard kan zijn, is de productie van propolis. Het vliegengaas op de bovenbak kan namelijk gemakkelijk jaarlijks worden vervangen en deze propolis is van een zeer zuivere kwaliteit.

In de plaats van de ecokast komt dus dit voorjaar één van mijn Kempische kasten om mijn eigen tuin van bijen te voorzien. Wordt vervolgd.

Vijf dagen geleden zaten alle volken nog op gewicht, maar de hoge temperaturen hebben hun werk gedaan. Van de 14 volken hebben er 11 een pak deeg nodig. Normaal bereiken de volken deze toestand pas eind februari. Rond de bijenstand heb ik nog geen bloeiende hazelaars aangetroffen. Blijkbaar heb ik een latere soort dan op sommige andere plaatsen waar de katjes al wel felgeel oplichten. Maar meestal betreft het dan solitaire struiken aan een bosrand of langs een drukke weg waar het wellicht nog enkele graden warmer is. Ik ben benieuwd of er nog een koudeperiode volgt. Het zou de bijen alvast veel voedselverbruik besparen. Suikerdeeg kan ik wel bijgeven, maar het broodnodige verse stuifmeel voor het aangezette broednest wordt dit voorjaar wellicht de beperkende factor.

Even de ontluikende wilgenkatjes gefotografeerd:

Ik heb de voorbije maand 175 waswafels gegoten op Kempisch formaat. Mocht dit niet volstaan, kan ik er later nog wel wat gieten. In het voorjaar krijgen de volken nieuwe waswafels bij het uithalen van het overschot aan voederramen. Ze krijgen ook enkele nieuwe waswafels bij het maken van de broedafleggers. Deze broedafleggers krijgen dan ook voortdurend nieuwe waswafels en in juli vervang ik broedramen door waswafels om volken broedloos te maken.