Categorie: Bijenteelt

Honing van de plaatselijke imker

Het wordt weer gevoelig kouder en de mensen voelen dan vaker de neiging om zich wat beter te wapenen tegen de natuurelementen. Er wordt dan ook beduidend meer honing aangeschaft. Honing van een plaatselijke imker bij voorkeur. Deze honing is een puur natuurproduct en geen mengsel van over de hele wereld. Maar vermits de bijen telkens weer op andere bloesems vliegen en ze ook niet tijdens elke bloei het ideale vliegweer kennen, is elke honingoogst weer een verrassing. We hebben in België geen grote monoculturen en bijgevolg hebben we ook geen monoflorale honing. Onze honingpotten zijn steeds gevuld met een mengsel van verschillende bloemen en planten. En dan is de samenstelling ook elke keer weer anders. De ene keer blijft hij lang vloeibaar, de andere keer wordt de honing snel hard. Het verharden gaat vaak veel verder dan zacht smeerbaar. Alleen door alle honing van het jaar met elkaar te mengen, kan ik een uniforme honing aanbieden tijdens het jaar. Maar ik vind de afwisseling tijdens het jaar juist zo interessant. Als de honing te hard is geworden, kan men hem makkelijk terug vloeibaarder krijgen door de pot warmer te zetten. Zolang je maar onder de 40 graden blijft. En als de honing met grove kristallen is uitgehard, is dat niet te wijten aan de toevoeging van suiker. Elke honingoogst kristalliseert namelijk anders.

Ik ga even uit de doeken doen hoe ik zelf te werk ga. De honingramen die volledig zijn verzegeld en waarvan de honing dus “rijp” is, neem ik mee naar huis.

De verzegelde cellen worden ontzegeld en de ramen worden leeggeslingerd . De honing die uit de cellen komt, wordt opgevangen in vaten na passage door een dubbele zeef. Dit om onzuiverheden zoals stukjes was te scheiden.

In de vaten blijft de honing dan nog twee dagen staan om te “klaren”. De kleinste onzuiverheden en de luchtbelletjes van het slingeren stijgen op en kunnen dan worden afgeschuimd. Hierna vul ik de honing in speciale voedselveilige zakken en zet ze in een afgesloten plastic emmer. Ook weer voedselveilige emmers.

De emmers worden dan in de kelder geplaatst tot de honing wordt ingepot. Hiervoor wordt de honing terug vloeibaar gemaakt in een bain-marie op 37 graden. Na 36 uur kan ik dan de honing uit de zakken gieten in een afvulemmer. Nog eens afschuimen na 12 uur en oproeren gedurende 10 minuten. Hierna vul ik de honingpotten met deze pure honing.

De etiketten, mijn eigen ontwerp, print ik af met een laserprinter en ze worden met melk op de pot gekleefd. Deze etiketten laten dan ook makkelijk los bij het afwassen van de lege potten. De gevulde potten, een dertigtal per keer, bewaar ik bij 13 graden, en aan de deur kan men zichzelf bedienen als ik niet thuis ben.

It is becoming considerably colder again and people often feel the tendency to arm themselves a bit better against the elements of nature. Significantly more honey is being purchased. Preferably honey from a local beekeeper. This honey is a pure natural product and not a mixture from all over the world. But since the bees constantly fly on different blossoms and there isn’t always the ideal flying weather during every bloom, every honey harvest is a surprise. We do not have large monocultures in Belgium and therefore we do not have monofloral honey. Our honey bottles are always filled with a mixture from different flowers and plants. And therefore the composition is different every time. The one time the honey stays liquid for a long time, the other time the honey hardens quickly. The hardening often goes much further than soft spreadable. Only by mixing all the honey of the year together can I offer a uniform honey during the year. But I find the variety during the year so interesting. If the honey has become too hard, it can easily be liquefied by heating the pot. As long as you stay below 40 degrees. And if the honey is cured with coarse crystals, this is not due to the addition of sugar. Every honey form granulated crystals in time.

I’m just going to explain how I work myself. I take home the honey only if completely sealed or capped and the honey is therefore “ripe”.

The capped cells are uncapped and the frames are hurled out with the extractor. The honey that comes out of the cells is collected in barrels after passing through a double strainer. This is to separate impurities such as pieces of wax.

The honey then remains in the barrels for two days to “clear”. The smallest impurities and air bubbles of the extracting proces rise and can then be skimmed off. After this I fill the honey in special food-safe bags and put them in a sealed plastic bucket. Again food-safe plastic.

The buckets are then placed in the basement until the honey is bottled. For this the honey is liquefied in a bain-marie at 37 degrees. After 36 hours I can then pour the honey out of the bags into a bottling bucket. Skim again after 12 hours and stir for 10 minutes. After this I fill the honey bottles with pure honey.

I print the labels, my own design, with a laser printer and they are stuck to the pot with milk. These labels also release easily when washing the empty pots. I keep the filled pots, about thirty at a time, at 13 degrees, and people can serve themselves at the front door when I’m not at home.

 

Crocussen voor de bijen

Vandaag 300 crocussen geplant voor de bijenstand. Eerst heb ik de grond een vijftal cm weggehaald en daarna de bolletjes uitgestrooid. De aarde heb ik er dan weer over geharkt en ik was klaar voor de bijen iets door hadden. Ze vlogen vanmiddag zeer goed. Het was dan ook een fraai zonnetje dat de eerste vrieskou verjaagd heeft.

Om in januari al een start te maken met de moestuin, heb ik alvast een koude bak geplaatst. Ik graaf hierin een spade aarde weg en vul het gat dan terug met vers paardenmest en dek het af met goede tuingrond. De warmte van het verterende mest zal de bodem voldoende verwarmen.

De natuur ruimt op

Deze week zijn de leerlingen van het vierde leerjaar weer op bezoek geweest bij de imkerijtuin. Ze kregen een namiddag les van de gemeentelijke compostmeesters. Onder het motto: De natuur ruimt op. Aan de imkerijtuin heb ik hen verteld over mijn insectenhotel en de werking hiervan. Daarna vertelde ik een verhaal over de composthoop. Hoe de compost wordt gebruikt op de bloemenveldjes, in de moestuin en de boomgaard. Hoe de insecten en mijn honingbijen zorgen voor de bestuiving van de groenten en het fruit. En over de kippen die na het moestuinseizoen de bodem helpen opruimen. Over de schapen die me assisteren bij het onderhoud van de boomgaard. Hoe het groenten- en fruitafval samen met het dierlijk mest weer wordt omgezet tot compost om de natuurlijke cirkel rond te maken. Dit is reeds het zesde jaar op rij dat ik die klasjes ontvang en ik kan slechts hopen dat er zo toch enkele zaadjes van natuurliefde worden geplant.

This week the pupils of the fourth grade visited the beekeeping garden again. They received an afternoon lesson from the municipal compost masters. Under the motto: Nature cleans up. At the beekeeping garden I told them about my insect hotel and how it works. Then I told a story about the compost heap. How the compost is used on the flower fields, in the vegetable garden and the orchard. How the insects and my honey bees take care of the pollination of the vegetables and fruit. And about the chickens that help clean up the soil after the vegetable garden season. About the sheep that assist me with the maintenance of the orchard. How the vegetable and fruit waste together with the animal manure is converted into compost to complete the natural circle. This is already the sixth year in a row that I receive those classes and I can only hope that some seeds of nature love will be planted in this way.

Laatste controle van het jaar

Het is nu begin oktober en ik controleer de bijenvolken voor de laatste keer dit jaar. De voerbak wordt weggenomen, ze hebben deze de voorbije week compleet kunnen leeglikken, en ik leg een nieuw vel plastic onder de voerplank. Tegelijkertijd kijk ik hoeveel ramen met bijen zijn bezet en verwijder de strips Apivar.

Elk volk moet zich vanaf nu zelf kunnen redden.  Ik beschouw dat als een vorm van selectie. Veelal zijn mijn volken na de zomer meer dan groot genoeg om succesvol in te winteren. Ik streef al enige jaren naar de inwintering van twintig volken en gebruik hiervan de tien best uitgewinterde voor de honingproductie. Op deze manier kan ik elk voorjaar enkele volken verkopen.

Het voorbije voorjaar had ik er echter teveel en na moerloos maken, heb ik ze op het buurvolk gezet. Deze volken op een dubbele Kempische broedbak waren zeer groot en haalden zeer veel voorjaarshoning. Hierna heb ik de twee broedbakken weer apart gezet en had zo twee volken voor de zomerhoning. Indien mogelijk ga ik dit volgend voorjaar bij meerdere volken bewust toepassen.

 

It is now the beginning of October and I am checking the bee colonies for the last time this year. The hive-top feeder is taken away, the  bees have been able to completely empty it during the past week, and I put a new sheet of plastic under the inner cover at the same time, I look at how many spaces between frames are occupied with bees and remove the Apivar strips.
Every colony must be able to manage themselves from now on. I consider that a form of selection. After the summer, my colonies are often more than large enough to successfully live through winter. For several years I have been striving for the preparation for winter of twenty colonies and using the ten best in spring for honey production. In this way I can sell some colonies every spring.
Last spring, however, I had too many of them, and after making them queenless, I put them on the neighboring colonie. These colonies on a double Kempian breeding box were very large and produced a lot of spring honey. After this I set the two breeding boxes apart again and had two colonies for the summer honey. If possible, I will consciously apply this to several colonies next spring.

20 september 2019

De bijen zijn bijna klaar voor de winter. Vandaag heb ik de voerbakjes gans geopend. De bijen kunnen nu het ganse voerbakje opkuisen en alle suikerkristallen wegpoetsen. Dit voorkomt veel schimmelaanslag in de voerbakjes. Volgende week kan ik ze dan helemaal verwijderen. Tegelijkertijd verwijder ik de Apivarstrips en plaats een nieuwe plastiek folie onder de voerplank. Met een stuk plastiek is het volk minder verstoord als ik in december de varroabehandeling doe. Een houten dekplaat , vastgekit met propolis, loswrikken is veel meer verstorend dan een stuk plastiek lostrekken. En zonder het volk te verstoren, kan je zelfs zien waar en hoe het volk zich bevindt in de kast. En door in het vroege voorjaar je hand op het plastiek te leggen, voel je zelfs of er al broed wordt warm gehouden.

De kippentractor werkt prima. Elke dag is er weer een stukje van de bodem ‘geverticuteerd’ en ontdaan van ongedierte. dsc_2671

Volgende maand, als de pompoenen en bonen zijn geoogst, plaats ik de kippenren daar en kunnen ze de ganse winter deze serrekooi proper houden.

Om het werk aan het waterbroek soms eens af te leggen, heb ik een oude caravan gekocht. Deze kan dienst doen als werfkeet of speelhuis voor de kleinkinderen. dsc_2670

5 september 2019

Vandaag heb ik de volken gewogen. Elk volk zou voor de winter 36 kg moeten wegen om mooi uit de winter te komen. Momenteel zitten de meeste kasten aan 26 kg en ik ga ze daarom vanaf zondag elk 10 kg suiker bij geven. Ze krijgen dan dagelijks een vol voerbakje van 2 liter en zijn dan een week later voldoende op gewicht.

Ik had naast de 18 mooie volken ook nog 3 volken die darrenbroedig waren vorige maand. Ze hadden eveneens een nieuwe koningin gekregen, maar deze hadden ze blijkbaar niet aanvaard. Ik heb deze volken mee behandeld tegen de varroamijt en ze aan de leg gehouden door ze eveneens twee keer per week wat voer bij te geven. Net zoals de andere volken. In september vind ik de nachten koud genoeg om deze volken af te slaan. De weinige bijen die nog in goede doen zijn, bedelen zich dan wel in bij de andere volken. En de oudere, versleten werksters, alsook de leggende werksters, sterven dan een snelle dood tijdens de koude nachten. Door even te wachten met het verwijderen van deze zwakke darrenbroedige volken, riskeer je wel ziekten op de stand. Daarom heb ik ze mee behandeld vorige maand en gevoerd. Ik had ze toen ook kunnen afslaan, maar nu hebben deze volken me wel enkele mooie ramen opgeslagen voer opgeleverd. Deze zitten nu in de vriezer als reserve. Want dat doet zelfs een darrenbroedig volk: voeder opslaan tot ze volledig zijn ingestort.

Een mooie verrassing is nu dat één van deze volken toch werksterbroed heeft over vier ramen. En bovendien al op inwinteringsgewicht is. Ik heb er dus maar twee moeten opruimen en heb dus 19 volken om de winter in te gaan. Ook op die manier heeft het wachten geloond.

18 juli 2019

Vandaag heb ik de laatste honingramen gesmolten. Onder elk volk heb ik een honingbak met 12 ramen gezet. Deze ramen worden volgend voorjaar pas gesmolten. Ik heb de 60 mooiste in de diepvriezer gezet om de wasmot te doden. Deze plaats ik dan na enkele dagen in afgesloten bakken om ze in het voorjaar aan de bijen te kunnen geven.  Enkele uitgewerkte en de rest waswafels.

De slechtste honingramen  heb ik vandaag dus gesmolten. Morgen ga ik nog een keer de wassmelter in gang zetten om alle ontzegelwas van dit jaar tegelijk te smelten. De was van de honingramen gebruik ik om de toekomstige broedwafels mee te gieten. De ontzegelwas dient voor de honingramen en de was van broedramen kan dienen voor kaarsen en boenwas. Op deze manier is voor mij de wascyclus proper georganiseerd.

Deze slideshow vereist JavaScript.

17 juli 201

dsc_2521-1

De honing van zondag is in zakken gedaan en dit brengt de totale honingopbrengst voor dit jaar op 39,5 kg per volk. Dit is 9 kg minder dan vorig jaar, maar 16 kg meer dan in 2017. Het is al bij al dus toch een goed jaar geweest. Ik kan nu morgen beginnen aan de grote schoonmaak. De honing is weg uit het slingerlokaal en nu kan ik daar royaal met water poetsen. Ik moet nog wel  wat darrenraat en alle ontzegelwas smelten en dan gebruik ik het lokaal pas terug tijdens de wintermaanden bij het gieten van de waswafels.

Alle bijenvolken kregen een honingzolder met natte honingramen onder zich en tevens de vliegspleetlat tegen roverij. De schuifjes van deze lat staan nog wel volledig open. De varroaschuif zit er nu even onder voor een telling van de natuurlijke mijtenval. Als ik niet dadelijk hoef te behandelen, krijgen ze eerst nog wat wintervoer. De kasten echt op gewicht zetten, doe ik pas in september.

De vliegplanken zijn dit jaar niet gebruikt en ze zijn ook echt niet nuttig voor de bijen. Ik heb ze allemaal omgebouwd tot muilkorven tegen de hoornaars. Doch dit jaar heb ik er nog geen gezien aan de bijenstand.