Aziatische hoornaar

Gisteren de eerste Aziatische hoornaarkoningin gevangen in een selectieve val.
Na een nachtje in een vriezer, heb ik haar ‘opgebaard‘.
Het verschil met een Europese hoornaar kan niet duidelijker zijn. Zwart lijf in plaats van wespgeel en gele poten in plaats van rode.

En voor de duidelijkheid: de Europese hoornaar is dood binnengebracht door een klant die haar had gevangen binnenshuis. Om te voorkomen dat de inheemse soort wordt gevangen, gebruiken we selectieve vallen. Deze fuikingang is te klein voor de grote Europese hoornaar en kleinere insecten kunnen de val terug verlaten. De ingang voor de hoornaar is 8 mm maar op het fuikje waardoor de hoornaar deze niet meer terugvindt. De uitgangen voor andere insecten zijn stukjes koninginnenrooster waar zelfs insecten ter grootte van een bij terug uit kunnen.

varroabodem met ingebouwde wespenval

Ik heb de Apishield-bodems een beetje aangepast naar mijn Kempische maten.

Deze zijn voor simplexkasten. 46 x 46 cm.
Ik heb aan de zijkanten en de voorkant een katje van 2 cm genageld.

De zijwanden van mijn Kempische kast steunen nu volledig op de bodem en sluiten perfect aan. Het latje aan de voorkant heb ik er bovenop genageld. Ik kan de broedbak nu tegen deze lat schuiven en de kast staat dan perfect uitgelijnd op de bodem.

Achter de kast waar ik normaal sta, kan ik ze nu perfect uitlijnen op de bodem.

De bodem is iets kleiner dan de broedbak en bijgevolg ook het varroagaas. Maar deze bodem is dan ook niet bedoeld om de vrije mijtenval te tellen. Het is de bedoeling om per vijf kasten één van zo’n bodem te voorzien. Ik heb ze momenteel in de verf gezet en hoop ze toch enkele jaren te kunnen gebruiken. De wanden zijn van degelijk hout gemaakt maar de dunnere delen zijn gemaakt van triplex en dat zou wel eens kunnen tegenvallen. Daarom toch maar geverfd. Ik ga ze ook niet in de winter laten staan. Dan heb ik graag een goede ventilatie onderaan om schimmel te voorkomen. Ik ga ze proberen van maart tot november.

Ik heb geen idee hoe selectief deze val gaat werken voor de Aziatische hoornaar. Maar ik weet wel zeker dat het beest dat zich onder de kast laat vangen geen goede bedoelingen heeft met mijn bijen.

Selectieve vallen voor de Aziatische hoornaar

Gisteren las ik dat begin februari al een jonge koningin was gevangen van de Aziatische hoornaar. Ik was al bezig met de fabricage van enkele selectieve vallen, maar ik schakel nu toch maar een versnelling hoger. Vermits volgende week de temperaturen wel eens even boven de 10 graden kunnen oplopen, heb ik de vallen zelfs geplaatst.

De selectieve val heeft een conische ingang van 8,4 mm waar de Europese hoornaar niet zou in geraken. Kleinere insecten die in de val geraken, kunnen dan weer weg door de stukjes moerrooster met gaten van 6 mm.

De conische bijendrijvers heb ik moeten uitboren tot 8,4 mm, want ze zijn normaal voorzien voor bijen met een gat van 6 mm.
De lofvloeistof die ik nu gebruik is Trappit. Ik ben benieuwd.
Ik heb een val gezet op de uiteinden en in het midden van de rij.

Bij de voorjaarscontrole binnen een paar weken, vervang ik enkele bodems door de nieuwe bodems met ingebouwde wespenval. Ik heb deze pas gekocht en ga ze nog een beschermlaagje verf moeten geven. Zodra ze worden geplaatst, zal ik een foto plaatsen. De bodem op maat van een tienraams Dadant past perfect voor een Kempische kast in warmbouw. Zo ga ik er een proberen. De andere vier die ik kocht zijn op simplexmaat en hier moet ik nog zijlatjes aan bevestigen. Meer hierover later.

Update Europese hoornaar

De kolonie boven mijn bijenkasten groeit gestaag. Voorlopig merk ik nog geen stress bij mijn bijen. De ganse dag komen ze volgeladen met stuifmeel naar huis. Wel mep ik elke dag wel een of twee Aziatische hoornaars naar de hoornaarhemel. Gisteren was ik in de mogelijkheid om een levende aziaat en een Europeaan samen in een honingpot te stoppen. Na een kwartier lag de aziaat te zieltogen op de bodem van de pot. Maar de Europeaan was natuurlijk wel van een hogere gewichtscategorie.😀😂

De eerste kolonie Europese hoornaars die ik vond op 11 augustus…
Dezelfde kolonie op 27 augustus.💪💪💪

Aziatische hoornaar

Vorig jaar was er een nest gevonden op drachtafstand van mijn bijenstand. Het is dus slechts een kwestie van tijd alvorens ze me komen bezoeken. Tijd dus om op onderzoek te gaan. Naast de imkerij bevind zich een populierenbos en tevens een gigantische hoeveelheid klimop. Er is ook voldoende water en veel insecten. Vermoedelijk is dit een uitstekend biotoop voor de Aziatische hoornaar. Via het internet vond ik een selectieve val voor deze wespensoort. Maar ik probeer als verwoed doe-het-zelver dit natuurlijk zelf te maken.

Een plastic doos met aan twee zijden een stuk moerrooster en een fuik om de wesp binnen te laten.
Twee ingangen en een plastic potje om het aas in te leggen.

Het stuk moerrooster moet er voor zorgen dat kleinere insecten terug weg kunnen. Het fuikje is een bijendrijver. Kost een euro per stuk. De centrale ingang heb ik echter uitgeboord tot een diameter van 8,4 mm. De Aziatische hoornaar zou hier door kunnen maar niet diens beschermde Europese nicht. Bijgevolg is dit een selectieve val. Het lokmiddel is vermoedelijk ook van belang. Blijkbaar is de Aziatische hoornaar verzot op honing,wat we al wisten, maar ook op vis. Op de Aziatische markten wordt hij als een echte pest ervaren. Ik heb dus een stuk pangasiusfilet vermalen met enkele lepels honing en deze verdeeld over een bakje voor het maken van ijsblokjes. Mits bewaring in de vriezer heb ik zo steeds blokjes aas ter beschikking. Aan de twee standen komt een val. Ik ben benieuwd naar het resultaat alhoewel ik hoop dat ik er nooit één vang,

Aziatische hoornaar

Het voorbije jaar heeft de Aziatische hoornaar zich vermoedelijk definitief gevestigd in België. Tijd dus om onze voorzorgen te nemen. In Frankrijk heeft men al enige jaren ervaring en daarom heb ik de Franse websites eens duchtig doorgenomen. De mooiste oplossing vond ik de muilkorf, une museliere, voor de vliegplank. Op de vliegplank wordt een gaasconstructie bevestigd die belet dat de hoornaar kan aanvallen. Deze hangt namelijk voor de kast als een biddende roofvogel en pikt regelmatig een bij van de vliegplank. Het gaas heeft een openingen van slechts 6 mm. Hierdoor kunnen de bijen zich veilig bewegen over de vliegplank. Het volk went snel aan de nieuwe situatie en volgens Franse onderzoekers ondervindt het volk op deze manier veel minder stress van jagende hoornaars. Ook onze inlandse hoornaar gaat op deze manier te werk en daarom heb ik de muilkorf vorig jaar op een volk eens uitgetest. De bijen zitten inderdaad veel rustiger op de vliegplank terwijl ze bij de buurvolken veel meer binnen blijven. Vorig jaar waren er enorm veel hoornaars en dagelijks zag ik er meerdere voor de kasten zweven. Het systeem werkt echt. De muilkorf zorgt er echter ook voor dat de hoornaars niet binnen kunnen in het volk. Want dat doet de Aziatische namelijk wel in tegenstelling tot onze inlandse hoornaar. Uiteindelijk lanceren deze met meerdere tegelijk een aanval om in de kast te dringen en het ganse volk uit te roeien. De muilkorf belet dit op simpele wijze. De bijen kunnen wel nog steeds door de mazen. Het gaas blijft eveneens 6 – 7 mm van de voorkant van de kast. Hierdoor kruipen de meeste bijen over het front van de kast om eenmaal buiten het gaas dadelijk op te vliegen en zo kan de hoornaar hen moeilijker grijpen. Gaas van 6 mm laat wel geen darren en ook geen koningin door. Maar vanaf augustus als de hoornaren echt een probleem worden, zijn de moeren toch al bevrucht en de darren afgeslacht. Het is de bedoeling om deze muilkorf alleen bij een volk te monteren als er echt hoornaren gezien zijn. Maar na de darrenslacht zie ik hierin zelfs een mogelijkheid om muizen buiten de kast te houden. Ik ga in elk geval dit jaar bij alle kasten een muilkorf proberen te voorzien.

Nu vond ik het eerste prototype geen simpel model om deze winter voor 20 volken te maken. Maar de oplossing vond ik vorige week. En zoals dikwijls vond ik die bij Pia Aumeier. Ergens vertelde ze dat een bijenvolk helemaal geen vliegplank nodig heeft. Het maakt de constructie van een bodem zelfs nodeloos complex. En een natuurlijke nestholte heeft zelfs nooit een vliegplank. Ook haar eigen kasten hebben geen vliegplanken. De bijen landen even goed op de voorkant van de kast. Toen zag ik het licht, want dat doen ze namelijk ook bij het gebruik van de muilkorf. Ik verwijder deze winter simpelweg alle vliegplanken. En van al die vliegplanken maak ik een persoonlijke muilkorf voor elke bodem. Alle twintig.

Vandaag heb ik de eerste gemaakt. Op de foto’s is alles hoop ik duidelijk te zien.