Mijn koningin is geknipt voor de job…

Ik zoek nooit actief naar de koningin in een volk. Als ze niet wil gevonden worden, laat ik dat aan haar. Is het een fiere dame zal ze zich wel tonen. Als ik haar tegenkom, zet ik haar alvast even opzij in een kooitje. Ze kan dan niet meer worden gekwetst tijdens de verdere kastcontrole. Is ze nog niet gemerkt, kan ik dat alsnog doen. Elk jaar krijgt een koningin een nieuwe kleur. Dit jaar is het weer wit. Ik heb al enkele cycli doorlopen en telkens blijkt weer dat wit de meest opvallende kleur is om de koningin te merken. Vanaf dit jaar ga ik dus elke koningin steeds merken met een witte kleur. Vermits ik toch een kastnotitie gebruik, weet ik perfect of in dat volk een gemerkte koningin zit. Kom ik dan een ongemerkte tegen weet ik steeds dat het een jonge is. Ik vervang elk jaar al mijn koninginnen en hoef dus niet via de kleur te weten hoe oud ze is.

Maar naast het merken met een kleurstip op het borststuk, knip ik ook steeds een vleugel weg. Dit stuk is bij een insect compleet gevoelloos. Het is als wijzelf onze nagels knippen. Als de koningin dan wil vertrekken met een zwerm, valt ze enkele meters voor de kast op de grond. De zwerm die zich ondertussen heeft neergezet, merkt vrij snel dat ze niet is gevolgd en de bijen gaan allemaal terug naar hun kast.

Vandaag is dit gebeurd. Ergens in een zeer groot volk heb ik een belegde zwermdop gemist. Op de negende dag na de eileg, wordt de moerdop verzegeld en de volgende dag, bij mooi weer, vertrekt de oude koningin met een groot deel van het volk. Ze weet dat er dan een week later, op dag 16 een nieuwe koningin wordt geboren. Ik kreeg dus een telefoontje dat er een zwerm begon uit te vliegen aan een van mijn kasten. De lucht is dan compleet gevuld met rondvliegende bijen. Fantastisch mooi om te bekijken. Ik heb de man gerust gesteld en gezegd om ervan te genieten. Na enige tijd zouden de bijen zich ergens in een bol verenigen om nog even later terug naar de kast te vliegen. Ik kwam wel eens langs tijdens mijn drukbezette dag.

Toen ik dan een uur later arriveerde, werd me verteld dat ik alles juist had voorspeld. De bijen waren ondertussen allemaal al terug in hun kast getrokken. Tijdens het gesprek had ik echter al een klein trosje bijen opgemerkt een tweetal meter voor de bewuste kast. Hierop vertelde ik tegen de man dat we nu de koningin gingen zoeken. En ondertussen greep ik haar uit het trosje van een tiental bijen. Alsof er een wonder was gebeurd, werd ik aangestaard.

De koningin is ondertussen in de bijenhemel en binnen zes of zeven dagen, bij het horen van een tuter, ga ik alle overige zwermcellen weghalen. De bij die het tutend geluid produceert, is de nieuwe, pas geboren koningin.

En dat is de reden waarom ik mijn koninginnen knip. De bijenvolken mogen af en toe wel eens zwermen, maar ze veroorzaken geen overlast in de buurt. En mijn volken verjongen zichzelf zonder zich te verzwakken.

Controle bijenvolken

Het voorbije weekend heb ik de volken nagekeken. Ik geloof niet meer in het koudeverhaal. De bijen kunnen heus wel hun broednest warm houden. Maar ik ga natuurlijk geen volk openen om niks te doen op dit moment. Na drie weken moest ik de verzegelde darrenramen uitsnijden. En het was meer dan tijd. Althans in de grootste volken. Slechts in 1 van de 14 kasten met een honingbak was het darrenraam slechts voor de bovenste helft uitgebouwd. En in nog eens 3 kasten was het raam nog maar voor de helft verzegeld. Maar in al de andere heb ik wel degelijk een gans raam, Kempisch formaat, verzegeld darrenbroed uitgesneden. Mocht ik dit hebben uitgesteld, was de toekomstige varroschade misschien niet te overzien. En ik heb ook kunnen vaststellen dat het maken van een eenraamsaflegger volgende week in elke kast kan en ook moet gebeuren. Ze hebben allemaal nog een voerraam links en rechts in de kast en een kleine voederkrans achterboven van de meeste ramen. En vermits ze al een klein beetje honing naar boven hebben gedragen, kunnen ze volgende week dan ook het rechtse voerraam missen om met de aflegger mee te geven. Ze behouden dan alleen het linkse voerraam naast het darrenraam.

Wellicht zijn de meeste imkers bezorgd om in de volken te werken bij deze temperaturen, maar de bijen zijn wel degelijk bezig aan hun voorjaar. Wellicht gaat er dit jaar zeer weinig voorjaarshoning te oogsten zijn, maar zwermen vangen in mei kan toch ook niet de bedoeling zijn. Als er volgende maand veel bijen zijn in een volk en ze hebben niks om handen, willen ze alleen nog maar zwermen. Dat doen ze namelijk niet omdat de honingbakken te vol zijn. Maar. Dat doen ze wel als de broedbakken te vol zijn. Te vol met bijen.

Oxaalzuurbehandeling tegen de varroamijt

Om een en ander duidelijk te maken over de varroabehandeling in december geef ik hier nog even het filmpje uit 2017 van mijn YouTubekanaal. https://youtu.be/9dVhZDT4lgs Op mijn oudere filmpjes kan je ook nog het verdampen vinden van oxaalzuur. Toen kon dit nog onder het cascadesysteem worden toegepast. Momenteel is dit echter verboden en is de imker verplicht om reglementair aangekocht oxaalzuur te gebruiken via de druppelmethode. Sproeien kan ook maar dit wordt toch eerder tijdens de zomer aangeraden.

Crocussen voor de bijen

Ik had 10000 crocusbollen gekocht om de bijen te plezieren en mijn lokale imkervereniging, de Verenigde Taxanders, te steunen. Hiervan heb ik er bijna 5000 zelf geplant en de rest geef ik cadeau aan de klanten van de praktijk. Op deze manier kan ik nog heel wat mensen even laten nadenken over de bijen en de natuur. Velen namen het pakketje met 50 bolletjes aan zonder er verder bij stil te staan. Maar ik verwacht toch dat ze binnen enkele maanden, als ze hun bloemenbedje mogen aanschouwen, nog even stil staan bij deze toegift aan de natuur. Missie geslaagd.

Propolistinctuur

Eerst weeg ik een hoeveelheid propolis af. In dit geval 36,25g.

Ik wens mijn tinctuur te maken met 70 graden alcohol. Ik heb alcohol van 96 graden gekocht en dien deze dus te verdunnen door er water aan toe te voegen. Hoeveel bereken ik met een Andrieskruis.

Ik heb dus 74ml alcohol nodig van 96 graden en 26ml water.

Ik wens een tinctuur van 30%, zijnde 30g in 100g alcohol van 70 graden. Mijn 36g moet ik dus oplossen in 120g oplossing. Let wel, ik weeg alles, ook de vloeistoffen. Alcohol is namelijk lichter dan water voor hetzelfde volume. Het is eenvoudiger en juister om alle hoeveelheden uit te drukken in dezelfde eenheid als we spreken over percentages.

Propolis, water en alcohol
Deze pot nu 14dagen schudden als ik passeer.

Na deze 14 dagen giet ik de oplossing door een koffiefilter en bekom ik mijn propolistinctuur.

Walnoten

Vandaag enkele nieuwe walnoten geplant. Met een gaas rond de stam om schapenvraat te voorkomen. Het duurt nog wel een tiental jaar alvorens ze bloeien, maar als ze nooit worden geplant, bloeien ze ook nooit. De lindebomen hebben dit jaar ook voor eerst in bloei gestaan. De voorbije tien jaar zijn voorbij gevlogen.

Ik ben ook begonnen met de herstellingen aan de nestkastjes. Een fijn najaarswerkje. Er zijn er elk jaar wel een paar die zwaar geleden hebben en wat TLC nodig hebben.

Herfstcontrole bijenvolken

Eind september en de volken worden nu klaargemaakt voor de winter. Ze zijn natuurlijk al op gewicht bijgevoerd met suikersiroop. Maar ik kijk toch nog graag even naar het broednest. Hiervoor hoef ik slechts een centraal raam iets op te lichten. Onder de voedselkrans bevind zich dan nog een broednest met mooi aaneengesloten plat verzegelde broedcellen. De voederbak wordt verwijderd en onder de voederplank komt een nieuw vel plastiek. Hierdoor is het straks in december iets gemakkelijker om het volk te openen zonder veel onrust te veroorzaken. Het loswrikken van een vastgekitte dekplank maakt het volk veel onrustiger dan het lostrekken van een vel plastiek. De houten dekplank blijft op het plastiek liggen tot half januari als ik een stuk voederdeeg geef aan de lichtere kasten. De isolatie met schapenwol gaat ook dan pas op het plastiek. Het is nu nog niet de bedoeling om de kasten te isoleren. De volken moeten nu stilaan stoppen met aanzet van broed en dat gaat beter als ze wat meer koude ervaren.