Vroege zwermdrift

Vandaag nog een mooie dag en drie weken geleden had ik de volken een honingzolder gegeven. Ik had toen ook het darrenraam uitgesneden en dat moest dus dit weekend weer gebeuren. Want na 24 dagen worden al die darren geboren, samen met een massa varroamijten. Daarom snij ik tot en met juni telkens het verzegeld darrenraam uit. Deze wasraat wordt dan terug gesmolten om waswafels van te gieten. Normaal controleer ik dan ook de eerste broedramen naast het darrenraam op zwermcellen. En er waren deze keer bij vier volken al belegde zwermcellen! In de meeste volken was dan ook al zeer veel broed aanwezig. En zodra de koningin te weinig legruimte krijgt, stijgt natuurlijk de zwermdrift. Als het dan ook nog eens te koud is om naar buiten te vliegen, is er nog sneller ruimtegebrek in de kast. Naast deze vroege zwermdrift verbaasde me echter nog meer dat ik bij twee van die volken een tweede honingzolder moest plaatsen. De middelste honingramen waren hier al een paar centimeter verzegeld en de buitenste ramen waren volledig uitgewerkt en bezet met bijen.

Volgende week staat er een verlengd weekend voor de deur en dat zal het moment zijn om broedafleggers te maken voor mijn koninginnenteelt. Vermoedelijk kan ik dan bij nog een paar volken een tweede honingzolder plaatsen. De volgende dagen zal ik me dus wat bezighouden met het insmelten van broed- en honingramen. Elk broedraam dat ik uitneem bij een volk vervang ik immers met een waswafel en een tweede honingzolder bestaat ook uit 12 waswafels. Als dan het weer ook nog eens verbetert, vliegen er meer bijen uit om te foerageren. Tevens zijn er dan meer bijen aan het werk in de honingzolders en kunnen ze weer wat waswafels opwerken. Dit zal de zwermdrift terug iets verminderen.

Vermits ik dit jaar geen volksuitbreiding wens, maak ik geen broedafleggers vanuit een enkel broedraam. Ik zal verzamelbroedafleggers maken en alleen de koninginnen bewaren van de beste volken. Deze ramen worden gemerkt met een punaise. Doppen op de ramen van mindere volken zal ik dan wel verwijderen. Meer hierover later.

Bloesems

Laurierkers wordt enorm goed bevlogen. Ook als haag gesnoeid de moeite vermits deze plant ook extraflorale nectarien bezit. Hij geeft nectar via het blad. Maar ongesnoeid een gigantische bloemenpracht.
Op de krentenboompjes zie ik zelden bijen. De bessen verdwijnen meestal op enkele uren als er een zwerm spreeuwen passeert.

Honingzolders opzetten

Begin april. De pruimenbomen staan in bloei, de nasipeer ook al en het eerste bloempje van de kruisbessen heb ik gevonden. Aan de bosrand stond een wilde kers in bloei. Tijd dus om de honingzolders te plaatsen. Maar het was vandaag slechts 10 graden. Temperatuur is echter niet alles. Het was windstil en het regende niet. Bovendien geven ze mooi, droog weer de volgende week met temperaturen boven 10 graden. Dan vliegen bijen en groeit het volk verder . Ze hebben de ruimte nu nodig. Tijdens de werkweek heb ik te weinig imkertijd.

Ik heb dus alle 20 volken een honingzolder gegeven. Centraal zes uitgewerkte ramen en langs beide kanten drie wasplaten. Alle 20 gelijktijdig, klaar of niet. Maar de temperaturen waren wel te laag voor een uitgebreide kastcontrole. Ik heb de voerramen die ze teveel zouden hebben niet geteld en vervangen door wasplaten. Dat hou ik wel voor volgende week. Maar ik heb wel bij elk volk het darrenraam uitgesneden. En daar waren toch al enkele verschillen duidelijk. Het tweede volk dat ik opende had op de beide helften al verzegeld darrenbroed. Sommigen hadden alleen wintervoer in dit raam dat ik toch ook uitsneed. De meesten hadden nog slechts een klein restje wintervoer op het darrenraam en onderaan waren al veel cellen belegd. Ik heb ze allemaal uitgesneden om zo alle volken gelijk te zetten. Vooraleer ik de overtollige voerramen vervang door waswafels moet de dagtemperatuur toch nog wat omhoog.

Bijvoeren

Maart is de maand van wel willen maar vaak nog niet kunnen. Het broednest neemt nu zeer snel toe en het bijenvolk is zeer actief. Er is nog niet zo veel dracht en vaak is het nog te koud of te nat. Het volk verbruikt dus zeer veel voer. Volgende week geef ik de honingzolders en dan kan er niet meer worden bijgevoerd. Maar vandaag heb ik de volken nog eens bekeken en 15 van de 20 hadden hun pak voederdeeg volledig op. Ze kregen dus een ander voor de volgende dagen.

Isolator voor koningin

Om de varroamijt onder controle te houden, verlaten we meer en meer het gebruik van geneesmiddelen. Acariciden of producten tegen mijten hebben namelijk nogal vaak de vervelende eigenschap dat de mijten er resistentie tegen opbouwen. Oxaalzuur, mierenzuur en thymol zijn producten die ook in de natuur voorkomen en de mijt zal hiertegen geen resistentie opbouwen. Mierenzuur en thymol worden in de bijenkast verdampt en deze verdamping is sterk afhankelijk van de temperatuur en vochtigheid in de kast en de omgeving. En als er variatie is in de verdamping is ook de werking zeer variabel. Dit probeer ik dus te vermijden. Oxaalzuur wordt niet verdampt en is daardoor veel zekerder qua dosering. Maar vermits oxaalzuur niet doordringt in het gesloten broed waar de mijt zich voortplant, kunnen we oxaalzuur alleen maar efficiënt gebruiken als het volk broedloos is. In de winter zal dit geen probleem zijn maar we willen behandelen als er veel mijten zijn en dat is in de zomer. Natuurlijk pas na de honingoogst maar dan zijn de bijen niet broedloos. Daarom gaan we ze broedloos maken. Als we de koningin opsluiten gedurende drie weken is het volk zonder broed en kunnen we oxaalzuur perfect gebruiken. Door drie weken voor de laatste honingoogst de koningin op te sluiten, valt alles mooi samen.

Om de koningin op te sluiten zijn er veel manieren. Arrestramen waar de koningin nog kan in leggen of kleinere kooitjes waar ze niet kan leggen. In de kleine kooitjes is er vaak een probleem met de feromonen die de koningin dan onvoldoende in de kast verspreid. De bijen gaan dan redcellen optrekken en dat willen we vermijden. De arrestramen die de koningin wel kan beleggen, moeten dan weer wekelijks worden vervangen en deze manier is bijgevolg veel arbeidsintensiever.

Maar er circuleert nu een isolator die zo groot is als een raam waarin de koningin toch niet kan leggen. Door haar grotere bewegingsmogelijkheid worden haar feromonen beter verspreid. Deze is gemaakt door een zekere Chmary. Ik zou diens isolator graag proberen deze zomer en probeerde er een aan te schaffen. Helaas paste deze niet in mijn Kempische kast zonder dat ik het plastic serieus moest verbouwen.

Ik heb mijn isolator daarom maar zelf gebouwd. Ik vermoed dat vooral de dikte van 1 cm van belang is om te beletten dat de bijen er natuurraat in zouden bouwen. Daarom heb ik geen gebruik gemaakt van originele Kempische raampjes maar heb er enkele gemaakt van 1 cm dik. Langs de beide kanten heb ik moerroosters bevestigd en in de toplat heb ik een taps gat voorzien om de koningin er in en uit te krijgen. De restanten van de moerroosters konden nog dienen voor een andere isolator. Ik hoop dat de foto’s voldoende verduidelijken. Over het effect van deze isolators zal ik in augustus nog wel eens uitweiden. Ik heb er nu dus alvast zes gemaakt terwijl ik mijn honingramen uitsmelt.

Dik plastic moerrooster
Een dun plastic moerrooster. Ook het taps gat in de toplat is hier duidelijk zichtbaar.
De restanten konden tevens dienen mits gebruik van een lijmpistool.
Ook deze restanten zijn aan elkaar gelijmd,

Stoomwassmelter

Vandaag eindelijk begonnen met het uitsmelten van de oude honingramen. 240 stuks, maar gelukkig kan ik er 24 tegelijk smelten. Normaal was ik hier al mee klaar maar de smelter werkte niet meer. De zwarte rubber darmen om de stoom te geleiden naar de kist waren helemaal doorgesleten na enkele jaren gebruik. Ik moest dus op zoek naar nieuwe darmen. Buitendiameter 10 mm en binnendiameter 6 mm. Dit bleek niet evident vermits deze rubber darmen blijkbaar niet zo geschikt zijn voor stoom. Google bracht uiteindelijk wel de oplossing. Siliconen darmen zijn wel bestand tegen water en stoom en die bleken ook verkrijgbaar in de juiste maat. Even online besteld en na 2 dagen al ontvangen. De montage ging ook vrij simpel.

Vermoedelijk gaan deze wel wat langer mee. Maar ik heb toch enkele meters extra besteld.
Nog een paar dagen verder stomen.😀
De eerste zijn al klaar. Ik zou ze nog kunnen zuiverder koken met een soda-oplossing maar in het verleden heb ik ze altijd zo aangeboden aan de bijen. Het raampje is gestoomd en dat blijkt voldoende.

Reinigingsvlucht

Dit weekend heb ik de onderstaande honingbakken verwijderd. Tegelijk werd de bodem gereinigd en bij sommige volken nog een pak suikerdeeg opgelegd. De temperatuur was ongeveer 10 graden. Vandaag wordt echter 17 graden voorspeld en de wilgen beginnen er ook aan. De bijen gaan nu echt los. Tussen de maartse buien door, gaan ze proberen om zoveel mogelijk stuifmeel binnen te halen.

De platte wilg werd dit weekend al druk bezocht. Een heerlijk gezoem was er te horen in de struiken.